001

อาหารสยาม – โปรตุเกส เมนูหาทานยากจาก ร้านบ้านสกุลทอง – กุฎีจีน

อาหารเป็นอีกสิ่งหนึ่งที่ไม่ว่าจะย้ายไปไหนอยู่ที่ไหนเราก็นำมันไปด้วยและก็พยายามนำวัตถุดิบในถิ่นนั้นมาปรับทำอาหารที่เราคุ้นเคย ซึ่งชาวโปรตุเกสที่เข้ามาอยู่ในสมัยอยุธยาก็ทำแบบเดียว และสูตรอาหารเหล่านั้นก็มีการทำในหมู่ชาวบ้านในชุมชนกุฎีจีนที่สืบเชื้อสายของชาวโปรตุเกสกลุ่มนั้นจนถึงปัจจุบัน

ชาวชุมชนกุฎีจีนในอดียคือเหล่าทหารอาสาโปรตุเกสที่รวมรบกับกองทัพไทยจนเมื่อย้ายมาสร้างกรุงธนบุรีก็ได้รับพระราชทานที่ดินให้ตั้งบ้านเรือนอยู่ริมคลองกุฎีจีนจนกลายมาเป็นชื่อชุมชนกุฎีจีนชุมชนเก่าแก่ริมแม่น้ำเจ้าพระยาในปัจจุบัน เหล่าลูกหลานของชาวโปรตุเกสกลุ่มนั้นก็ยังคงอาศัยอยู่ในชุมชนนี้ จากข้อมูลที่จัดแสดงที่พิพิธภัณฑ์บ้านกุฎีจีนระบุไว้ว่าสามารถสืบสาวได้ทั้งหมด  17 ตระกูล ซึ่งสกุลทองคือ 1 ใน 17 ตระกูลนั้นและเป็นที่มาของชื่อร้านอาหารบ้านสกุลทองนี้เอง

พี่แตน –ขนิษฐา สกุลทอง หนึ่งในเจ้าของร้านเล่าให้ฟังว่า ก่อนที่จะมาทำร้านนี้ ตนเองและสามีก็ทำงานเป็นมนุษย์เงินเดือนมาจนถึงจุดหนึ่งก็ออกมาทำกิจการของตนเอง ก็ทำธุรกิจอื่นอยู่พักใหญ่ ก่อนที่จะตัดสินใจจะมาทำร้านอาหารตอนคิดชื่อร้านก็บอกพี่เอ้ สามีว่าจะเอานามสกุลมาตั้งเป็นชื่อร้านเพราะความหมายก็ดีอยู่แล้ว ส่วนเมนูอาหารโปรตุเกสที่ขายนั้นเป็นอาหารที่คุณย่าของพี่เอ้ ( คุณย่าอัมพร สกุลทอง ) ทำให้ทานกันในครอบครัวอยู่แล้วเมื่อเปิดร้านอาหารบ้านสกุลทองก็เลยคุยกันว่าน่าจะเอาเมนูอาหารเหล่านั้นมาทำ (แต่มีการปรับรสชาติให้หวานน้อยลงเพราะอาหารโปรตุเกสที่รุ่นคุณย่าทำทานรสจะหวานมาก) ซึ่งการทำแบบนี้ไม่เพียงสร้างอาชีพให้ทางครอบครัวพี่แตนเองยังช่วยรักษาวัฒนธรรมด้านอาหารไทย -โปรตุเกส ของทางครอบครัวไว้ด้วย

_JOD8794

ของว่างชาววัง และ สำรับโปรตุเกส ที่มีอาหารชาววังเสิร์ฟ ด้วยนั้นเพราะทางฝั่งครอบครัวพี่แตน (นามสกุลเดิม  สมิตินันทน์) มีญาติผู้ใหญ่เป็นนางข้าหลวงในวังสุนันทา คือคุณชวดตุ้ม  วิจารณ์ธนากรณ์ สมิตินันทน์ ตำแหน่งเป็นช่างหวาน  ( สมรสกับคุณพระวิจารณ์ธนากรณ์ สมิตินันทน์ พระคลังมณฆลฑล) และคุณเชียดบัว ดิษยวานิชเป็นช่างคาว พี่แตนนั้นได้เรียนการทำอาหารชาววังเหล่านั้นทั้งคาว และ หวานมาจากคุณย่า( นางตระกูล สมิตินันทน์ ) ซึ่งเป็นบุตรสาวคนโตของคุณชวดตุ้มและในปัจจุบันมีคุณป้า คุณอาเป็นที่ปรึกษา  สำหรับอาหารที่ขายในร้านนั้นจะทำเป็นชุดประกอบด้วย

_JOD8771

ของว่างชาววัง 3 รายการ
จะนำของว่างชาววังที่มีชื่ออยู่ในกาพย์เห่เรือชมเครื่องคาว-หวาน ของ ร.2 โดยทำเมนูหมุนเวียน   เปลี่ยนไปเรื่อยๆ เช่น ขนมจีบนก ช่อม่วง   ล่าเตียง และ ม้าฮ่อ

_JOD8774

อาหารโปรตุเกส 5 รายการ
1. หมูสัพแหยก มาจากคำว่า สับเช่ในภาษาโปรตุเกส ที่แปลว่าสับคือการนำเนื้อสัตว์มาสับให้ละเอียดแล้วนำไปผัดปรุงรสแบบเดียวกับการทำไส้กระหรี่ปั๊บ แต่จะใช้ผงขมิ้นแทนผงกระหรี่ โดยทางร้านจะเสิร์ฟกับกระทงทอง

_JOD8776

2. ขนมจีนแกงไก่คั่ว ที่มองผ่านๆอาจจะไม่ต่างจากขนมจีนแกงไก่ของไทยแต่ของโปรตุเกสนั้นจะไม่มีรสเผ็ดเลยรสติดออกหวานนิดๆ เด็กสามารถทานได้เสิร์ฟคู่กับเครื่องเคียง คือ พริกชี้ฟ้าเหลืองสับ และ ต้มหอมผักชีซอย

_JOD8783

3. ต้มมะฝาด (หรือ มาฟาโด้ในภาษาโปรตุเกส) สามารถเรียกว่าเป็นอาหารลูกครึ่งจีน-โปรตุเกส ที่นำผักมาต้มแบบจับฉ่ายต้มแต่จะใส่เครื่องเทศลงไปผสมรสชาติออกเปรี้ยว เค็ม หวาน ซึ่งอาหารจานนี้ในยังทำทานกันในประเทศโปรตุเกสแต่จะตุ๋นแต่ผักส่วนเนื้อสัตว์เช่นเนื้อหมู เครื่องในจะแยกไปปรุงให้สุกทานคู่กับข้าวสวย

_JOD8769

4. ต้มเค็มโปรตุเกส คล้ายกับพะโล้ แต่แทนที่จะใช้เครื่องพะโล้ จะใช้ซอสปรุงรส เกลือ พริกไทย และ น้ำตาลซึ่งทางร้านใช้น้ำตาล 2 ชนิดคือ น้ำตาลมะพร้าว และ น้ำตาลทราย ต้มไฟอ่อนไปเรื่อยๆใช้เวลาเกือบทั้งวัน

_JOD8763

5. หมูซัลโม เป็นหมูอบที่จะมีการนำมันหมูมาเสียบหรือ ยัดเข้าไปในชิ้นเนื้อหมู เพื่อช่วยให้เนื้อหมูไม่แห้ง และ มีเนื้อสัมผัสเวลาทาน

_JOD8766

ของหวานไทยโบราณ 1 รายการ 
จะหมุนเปลี่ยนไประหว่าง  ขนมทองเอก  เปียกปูนขาว กระท้อนลอยแก้ว
สำหรับอาหารชุดนี้จะมี ข้าวสวย และ เครื่องดื่มเป็น น้ำสมุนไพร   น้ำอุทัยทิพย์  น้ำเปล่าให้ด้วย

เหมือนมาทานอาหารที่บ้านเพื่อน เพราะทำบ้านเป็นร้านอาหาร รวมถึงต้องมีการจองล่วงหน้า ทำให้จำนวนแขกในแต่ละครั้งจะไม่มากนัก การจัดโต๊ะ และ ภาชนะที่ใช้ทำให้เวลาที่นั่งทานอาหารอยู่ที่นี้จะให้อารมณ์เหมือนนั่งทานอาหารอยู่ในบ้านเพื่อนสนิทไม่ต้องรีบ ไม่มีพนักงานเสิร์ฟมานั่งเฝ้า และถ้าทานอาหารไม่หมดซึ่งส่วนใหญ่ก็ไม่ค่อยจะหมดเพราะทางร้านมีคติเหลือดีกว่าขาด ก็มีบริการจัดอาหารที่ทานไม่หมดห่อกลับบ้านให้ด้วย

 สุดท้ายนี้พี่แตนฝากมาบอกว่าถ้าใครสนใจจะมาชิมอาหารโปรตุเกสของร้านบ้านสกุลทองขอให้จองล่วงหน้าอย่างน้อย 2 วันเพราะอาหารทุกจานที่ทำเสิร์ฟลูกค้าจะทำขึ้นใหม่ทุกครั้งอาหารบางจานใช้เวลาทั้งวันในการปรุง และในอนาคตพี่แตนยังมีแผนจะเพิ่มเมนูอาหารไทยชาววังให้มากขึ้นรวมทั้งเปิดสอนทำอาหารไทยชาววังให้คนทั่วไปที่สนใจด้วยในฐานะที่เติบโตมาในครอบครัวที่เหล่าผู้ใหญ่ในบ้านต่างก็เป็นช่างศิลป์หลากหลายสาขา ไม่ใช่แค่ด้านอาหารเท่านั้นทำให้พี่แตนอยากมีส่วนช่วยรักษาวัฒนธรรมทั้งด้านอาหารและงานศิลปะทั้งหลายไว้ไม่ให้หายไป

ร้านอาหารบ้านสกุลทอง – กุฎีจีน
219 กุฎีจีนซ.3 แขวงวัดกัลยาณ์  กรุงเทพมหานคร 10600
โทร: 062 605 5665    FB: อาหารบ้านสกุลทอง

ราคาค่าบริการ : ลูกค้าไม่เกิน 6 คน ราคาท่านละ 650 บาท   ตั้งแต่ 6 ท่านขึ้นไปราคาท่านละ 600 บาท

เรื่อง: เพชรลดา  ประกัตฐโกมล   ภาพ: อภิชาต วรรณะวัลย์